Centrum - Amsterdam profileert zich graag als creatieve stad en dat is ook stadsdeel Centrum niet ontgaan. Helaas geeft men hier een wat eigenzinnige invulling aan het begrip creativiteit. Ik neem tenminste niet aan dat creatief rekenen binnen het beoogde creatieve profiel valt.

Dat is jammer, want creatief rekenen kunnen ze hier goed, zo bleek afgelopen week toen boekhandel Atheneum een boze brief ontving van het stadsdeel. Die enorme foto’s op de gevel, dat kon natuurlijk niet zomaar. Een beetje reclame maken voor een tentoonstelling in het FOAM, zonder daar een cent voor te betalen? Schande! Eraf die troep! Voor wie het ontgaan is: museum FOAM heeft de Franse kunstenaar JR weten te strikken om in Amsterdam te exposeren. Een deel van zijn foto’s hangt in het museum, maar de eigenlijke tentoonstelling vindt buiten plaats. JR is namelijk een fotograaf die doorgaans zijn werk ongevraagd buiten op muren plakt, zoals graffitikunstenaars hun werk ook zonder toestemming achterlaten. Zo hing hij foto's met Palestijnen en Israëli’s aan beide kanten van de veiligheidsmuur en plakte hij foto’s met bewoners van de Parijse banlieues op muren van de chicste wijken van Parijs.



Voor JR zijn de foto's die in Amsterdam buiten te zien zijn dan ook belangrijker dan de binnententoonstelling. Nieuw voor hem was het enorme formaat waarmee hij hier kon werken en nu dan opeens de tegenwerking van stadsdeel Centrum. Dat eist dat de werken worden verwijderd en dreigt met een dwangsom van 15.000 euro boete. Atheneum heeft twee weken de tijd voor een reactie en dat zal ook wel gelden voor de andere locaties, waar ook zo'n brief naartoe gestuurd is.

Je hoopt dan nog even dat er een overijverige ambtenaar in de weer geweest is, die niets met kunst heeft en die vindt dat Amsterdam zich beter op het toerisme, de haven en de financiële sector kan richten. Maar helaas, Ton Boon, woordvoerder van het stadsdeel, bevestigde de inhoud van de brief en legde nog even uit dat het hier om "ontoelaatbare reclame" gaat. "We kunnen niet zomaar iedereen zijn reclame in de stad laten ophangen, dan is het hek van de dam," aldus Boon.

Helemaal mee eens. Maar wie het verschil tussen kunst en reclame niet kan zien, had alleen maar de kranten hoeven te lezen of FOAM hoeven te bellen om te weten wat hier hangt. Dan was ook meteen duidelijk geworden dat de foto's met ordinaire behangerslijm zijn vastgeplakt, zodat er heus geen schade zal ontstaan aan de gevels. Alles spoelt vanzelf weer weg.

Ik stel voor dat Dream Amsterdam een van de komende jaren JR uitnodigt voor het zomerse buitenkunstproject en hem dan het hele paleis en alle andere gebouwen rond de Dam van top tot teen laat volplakken met reusachtige foto’s van Amsterdammers. Reken maar dat de publiciteit die dat genereert Amsterdam veel meer oplevert dan de dwangsommen die stadsdeel Centrum nu denkt te moeten binnenslepen.

Het werk van JR is nog tot en met 2 september te zien in FOAM en zolang het stadsdeel het toestaat buiten op de volgende locaties:
PVH Film & TV Noordermarkt
Shashin 1e Constantijn Huygensstraat 19
Athenaeum Spui
Paradiso Weteringschans