Home > > Goed dat Monique Burger armoede agendeert

Goed dat Monique Burger armoede agendeert

Boekhandelaar Monique Burger

Vannacht is De Nieuwe Boekwinkel in Amsterdam West beklad met de tekst ‘Verboden voor armen’. Aanleiding was alle commotie die was ontstaan over een Boekblad-column waarin eigenares Monique Burger de toestroom op haar winkel beschreef van mensen die het Droomboek gratis kwamen afhalen. Burger schreef dat ze schrok van de armoede van veel nieuwe bezoekers in haar winkel. Velen vonden haar column elitair. Dat ben ik niet met ze eens. Het is juist een wake-up call voor de aanpak van verborgen armoede in Nederland. 

De politiek krijgt vaak het verwijt dat het armoede en andere problemen wegwuift. Denk aan Rutte met zijn oproep om allemaal een auto te kopen. Dan sta je compleet buiten de werkelijkheid. Monique Burger van De Nieuwe Boekhandel staat niet buiten die realiteit, al beweren veel lezers van haar column het tegendeel. Op social media is gisteren een ware heksenjacht tegen haar gevoerd. Dat is de negatieve kracht van social media: mensen beginnen de column te lezen met voorgekookte woede, want van hun mede-twitteraars móeten ze de column schandalig vinden. Dus vínden ze hem schandalig. Meningen zijn scherp, alles is zwart of wit. Er is nauwelijks nog ruimte voor nuance.

Monique Burger runt een boekwinkel middenin Bos en Lommer, een gebied waar je een aantal jaar geleden niet dood gevonden wilde worden. Die wijk ontwikkelt zich nu geweldig, mede dankzij ondernemers als Burger. Toch is een boekwinkel geen bakker, dus ontmoet je niet al je buurtbewoners. Door het Droomboek gebeurt dat nu wel, en dat is confronterend. Burger is zo eerlijk om dat op te schrijven.

De les die we hier uit kunnen trekken is dat er veel meer verborgen armoede in Nederland bestaat dan velen willen geloven, en dat we dit besef mee moeten nemen als we komende dinsdag op Prinsjesdag over 6 miljard euro aan extra bezuinigingen gaan praten. Waar gaan we dat geld schrappen: bij straaljagers of bij thuiszorg?

In Amsterdam wordt het politieke stelsel komend jaar uitgekleed, met dank aan VVD en SP die graag  symboolpolitiek bedrijven. Dat is ontzettend jammer, want juist de zorg (WMO!) komt nadrukkelijker dan ooit op het bordje van de gemeente en de stadsdelen te liggen. Dát wordt de belangrijkste uitdaging van de komende vier jaar: hoe gaan we de zorg in stand houden, met name voor mensen die het nauwelijks nog kunnen betalen? Dat vraagt ook om andere maatregelen: armoedebestrijding, participatie en het scheppen van werkgelegenheid.

Die boodschap uit de column van Burger neem ik mee naar Prinsjesdag. Dat lijkt me veel constructiever dan de boodschapper afschieten. Ik hoop dat andere politici de column ook op deze manier lezen en armoede komende dinsdag hoog op de agenda zetten. Er is werk aan de winkel!


negentien reacties op "Goed dat Monique Burger armoede agendeert"

Herbert
-1-  Herbert:
De column van Burger is beledigend maar geeft ook aan hoe wereldvreemd ze is. Die armoede is al heel lang bekend maar misschien niet in haar kringen die in zo ongeveer kan uittekenen: jonger dan 40, blank hoogopgeleid, behoorlijk inkomen en D66 of GroenLinks stemmend. Inderdaad mensen met bakfietsen.

De wijk heeft zich niet ontwikkeld door dit soort zaken maar door investeringen door de overheid en woningcorporaties. Het stuk van Burger laat precies zien wat de nadelen van gentrificatie zijn, ze mengen zich niet met de oorspronkelijke bevolking. Ze ontmoeten hun "soortgenoten" in hippe Grand Café's die een levensduur hebben van hooguit 5 jaar maar komen niet in de originele buurtcafé's zoals buurman Het Lommerdje. De keuze voor Bos en Lommer en De Baarsjes is dan ook geen positieve. Wijken als (G)Oud-West zijn te duur geworden, dus dan maar een wijk verder, zolang het maar binnen de ring is.

En dat armoede niet op de agenda staat is echt onzin en ik vind het jaar dat jij dat niet weet als deelraadslid. Schuldhulpverlening is namelijk de verantwoordelijkheid van het stadsdeel. En die komt bijna om in het werk.
jaap
-2-  jaap:
@Herbert
Wat een slap verhaal zeg. De column is mijn inziens vooral een persoonlijke indruk. Laat het daar bij.
Maar ok, geen slap verhaal zonder het bakfietscliche (en het was er)
en ja jouw heilige "originele Lommerdje" en Binnenpretjes ... -o wat een Paradijs- ben ik regelmatig geweest. Toch maar weggegaan vanwege het altijd niet respectvol omgaan met mijn buren , ofwel een bepaald (kleur)segment daarvan.
Doe iets. Verzet je leunstoel desnoods; dat geeft perspectief! Schreeuwen op de automaat maakt je geen fijner mens.
Arnoud
-3-  Arnoud:
Ik krijg bij haar stuk echt visioenen van drommen tokkies voor de toonbank. Maar in elk geval moet die mevrouw kunnen zeggen wat ze wil, zonder dat de ruiten van haar boekhandel worden ingegooid.
Wat ze schrijft komt inderdaad wat wereldvreemd over, maar ik verbaas me nog meer over de doorgeslagen geest die midden in de nacht uit z'n nest komt, zijn verfspullen in het schuurtje bij elkaar zoekt en vervolgens op pad gaat om ergens de boel onder te kladden.
JohnN
-4-  JohnN:
Burger's column is "overdone" en moest eigenlijk wel dit soort reacties oproepen. Dat ze dat niet voorzien (verwacht) heeft duidt er toch wel op dat ze een gebrek aan kennis van de hele werkelijkheid van de stad had. Nu dus niet meer.
Vrijheid van meningsuiting ben ik helemaal voor, maar een pantsertje tegen de reacties daarop kan tegenwoordig geen kwaad.
Tasio Ferrand
De column van Monique Burger lijkt mij niet helemaal geschreven uit betrokkenheid met armen, of om armoede 'te agenderen', maar uit ergernis. Haar stukje zit vol tegenstrijdigheden; ze schrikt van de armoede, maar klaagt over het feit dat die armen haar alleen maar extra pakpapier, tasjes en tijd kosten. Iemand die werkelijk begaan is met arme mensen en echt weet wat deemoed is, zoals Burger van zichzelf beweert, geeft met liefde wat van zijn / haar tijd, of iets anders, aan hen, in plaats van zich te beklagen over hun onfatsoenlijkheid en uiterlijk en het feit dat ze niets kopen. Oprecht geëngageerde mensen hebben mededogen, ook in hun beschrijvingen van schrijnende situaties, zijn blij om iets te kunnen doen voor minderbedeelden en gaan zeker niet schaamteloos in een column schrijven dat ze die arme luitjes stiekem hebben staan uitlachen.
Monique Burger schreef haar column vast uit, voor haar, oprechte bedoelingen, maar wie vindt dat haar tekst foutloos, zuiver engagement is, weet waarschijnlijk, net als zij, de wenselijkheid van tact niet op waarde te schatten. Ook vergeten ze, tot mijn onvoorstelbare verbijstering, dat de 'sociaal betrokken' mevrouw Burger in haar column duidelijk schrijft er ''niet rouwig'' om te zijn dat armen normaliter haar winkel niet bezoeken. U kunt dan toch niet met droge ogen blijven beweren dat ze echt begaan is met hen? Ze is de armen liever kwijt dan rijk, want ze leveren niet genoeg rendement op; dat zegt ze zelf! Lees haar column nog maar eens goed. Zeggen dat je schrikt van armoede en vervolgens uit alles laten blijken dat je niets voor de armen overhebt en hen niet in je zaak wilt. Ik blijf het raar vinden.
Hierbij de link naar het stuk dat ik n.a.v. de column van mevrouw Burger op Facebook heb geplaatst.
https://www.facebook.com/notes/tasio-fer..
JohnN
-6-  JohnN:
Ik heb de column zowel als het stuk van Jeroen Mirck te lezen gegeven aan mensen in literaire kringen buiten Amsterdam waarin ik soms verkeer. In het algemeen was er plaatsvervangende schaamte tegenover de uitspraken van Monique Burger en verbazing over de uitleg die Jeroen eraan geeft. Ik denk dus dat beide enigszins naast de plank hebben geslagen.
Daarom ben ik nog meer overtuigd dat Burger had kunnen aanvoelen dat ze het soort reacties als haar boekhandel overkwam kon verwachten. Maar ach, hoe is die veelgehoorde uitspraak: Het is niet erg hoe er over je gekletst wordt, áls er maar over je gekletst wordt. Iedereen kent De Nieuwe Boekhandel nu. Missie geslaagd.
Suffie
-7-  Suffie:
Ongetwijfeld ligt het aan mij, maar de maatschappijkritische boodschap en de onderliggende motieven in het stuk van Burger gaan volledig aan mij voorbij. Ik lees wel degelijk het verhaal van een geschokte, licht wereldvreemde vrouw die aan het einde opleeft omdat ze in de nieuwe doelgroep zo lekker veel begrip kwijt kan. En laten we nou heel eerlijk zijn, niet iedereen is gemotiveerd of enthousiast om de verborgen bodem in onze multigelaagde samenleving te onderzoeken en in al zijn volheid te grokken. Sommige mensen vinden het gewoon voldoende om hun ding te doen in een vertrouwde omgeving en die lopen wel eens tegen een kant van de maatschappij aan die ze verbaast, dat is niet verboden. Ik kan zo even niet beoordelen of deze mevrouw naïef, elitair, oprecht geschokt of totaal wereldvreemd is, in ieder geval prikt ze met haar column een totaal verkeerde zenuw aan bij het publiek en mag je gerust stellen dat ze daarmee de plank behoorlijk mis slaat. De enigszins gekunstelde poging van Jeroen om deze uitglijer te repareren is dan ook misschien wel sympathiek, maar vooral ook ongeloofwaardig.

Daar staat uiteraard tegenover dat de recreatieve volkswoede op Twitter en andere media in geen enkele verhouding staan tot het wat ongelukkig vallende schrijven van Monique Burger. Ik vraag me dan ook af: zijn we echt allemaal zo verontwaardigd of vallen we stiekum toch allemaal voor het verontwaardigingsamusement van GeenStijl?
JohnN
-8-  JohnN:
@Suffie: Laat me je nu vertellen dat ik ook wereldvreemd ben.
Ik "verbaas me" en "schrik" van dingen als "verontwaardigingsamusement". Heb toch wel een angstig gevoel alsof dit stilletjes de nieuwe meerderheid van ons volk is dat de sfeer dreigt te gaan domineren. Moet daarom bezwaar maken tegen jouw gebruik van "allemaal". Dat mag ik toch niet hopen.
Bedoel je nu echt 'allemaal', dus inclusief jezelf (en mij en nog een paar anderen)? Of schep je een elitair asiel van waaruit je de wereld verbaasd beziet?
Jeroen Mirck
@Allen: Dat het een onhandige column was van Burger kun je tot in lengte van dagen gemakzuchtig blijven herhalen, maar je kunt ook iets met het gesignaleerde gaan doen. Dat is wat ik bepleit. Roepen dat armoede al lang is geagendeerd is ook een vorm van armoede verzwijgen, want dan hoef je het er lekker niet meer over te hebben.
JohnN
-10-  JohnN:
Jeroen, het was een onhandige column, in die constatering zit niets "gemakzuchtigs".
Monique heeft het gelukkig ook ingezien en heeft een ondubbelzinnig excuus op haar website geplaatst. Daarmee lijkt me het onderwerp betr. haar oordeel over haar klanten voor het dromenboek afgedaan.
Wat de verborgen armoede in Nederland betreft zeker niet, maar dat lijkt me vanuit dit kader bezien duidelijk een ander onderwerp. Je koppeling van betrokkenheid en engagement aan Monique's stukje is geen gelukkige gedachte geweest en spreekt daarom niet zo aan. We kunnen het desondanks zeker nog over die armoede hebben.
O. Schmidt
-11-  O. Schmidt:
Ik heb de column van Monique Burger gelezen en ik heb de indruk gekregen dat ze, zoals Tasio Ferrand ook al aangeeft, niet direct het onderwerp armoede wil agenderen, maar vooral geschrokken is en ook ontzettend geïrriteerd door de onverzorgdheid en het gebrek aan sociale omgangsvormen van de types die ineens met een bonnetje in haar boekwinkel verschenen om een gratis boekie op te halen. Getatoeëerde vetkleppen die het liefst met scooter en al de winkel binnenrijden, voordringen en met een norse blik die coupon op haar toonbank pleuren om dat boek zo snel mogelijk op te eisen. Ik kan me voorstellen dat een winkeleigenaar zulk gedrag hoogst irritant vindt.

Dat gedrag komt niet uit de lucht vallen.

Sinds de opkomst van het populisme heeft de onderklasse het idee gekregen dat ze 'het voor het zeggen heeft' en dat de rest van de bevolking zich naar haar gedrag te schikken heeft. Da's ook niet zo gek, want politici lullen voortdurend over 'de gewone man' en het NOS Journaal heeft zich verlaagd tot hippe itempjes en kinderboekentaal om zelfs de eencelligen onder ons te kunnen informeren (helaas kijkt de gemiddelde tokkie geen journaals, dus verspilde moeite). Wijlen hoogleraar politieke wetenschappen Jos de Beus had het weleens over de 'getatoeëerde klasse' om het tokkie-segment in de samenleving aan te duiden. Óf die term klopt niet meer, óf de onderklasse is wel heel groot geworden, want tegenwoordig zit praktisch de helft van Nederland onder de tattoos. Tuurlijk, men mag zelf weten dit en dat, maar het is wel een signaal. Door de macht van de 'boze burger' wordt huftergedrag gangbaar en als gevolg daarvan zie je normenpatronen uit de onderklasse langzaam doorsijpelen naar andere sociale groepen. In vroeger tijden was dit precies andersom: wat als beschaafd gedraag werd verstaan door de hogere klasse werd geadopteerd door de lagere klassen. Nu zit diezelfde elite in een identiteitscrisis. In plaats van de toon te zetten laat ze de oren hangen naar het simpele volk.

De column van Monique Burger wegzetten als 'elitair' is volledig terecht want dat is 'ie ook, maar wat is daar eigenlijk mis mee? Ik ben blij dat er in ieder geval nog een paar mensen zijn die zich druk maken om dit probleem.
JohnN
-12-  JohnN:
@O.Schmidt: Wat is de elite? De elite laat zich ook tatoeëren, zit in alle grote voetbalstadions en brult smartlappen mee. Daarom lijkt de "onderklasse" nu zo groot. Misschien heeft het ook te maken met de drang van de meerderheid om populair te willen zijn. Innerlijke beschaving was en is nog steeds zeldzaam.
f.bol
-13-  f.bol:
Beetje raar, meneer Mirck. Een verhaal over facebook en twitter en zelf zeggen: "Denk aan Rutte met zijn oproep om allemaal een auto te kopen. Dan sta je compleet buiten de werkelijkheid" Nee, dat is lekker genuanceerd en helemáál niet uit z'n verband gerukt....
Arnoud
-14-  Arnoud:
Interessante reacties allemaal, die toch wel tot nadenken stemmen. Ik krijg eerlijk gezegd het idee dat die mevrouw Burger al van slag raakt van één enkele plebejer in de winkel en er dan direct honderd tegelijk begint te zien. En armoede is dikwijls niet af te zien aan iemands uiterlijk. Arme mensen doen over het algemeen juist hun best om er nog een beetje presentabel uit te zien. De waarnemingen van mevrouw Burger lijken me te onbetrouwbaar om daar een debat over armoede op te baseren.
Mensen die er bijlopen als tokkies doen dat meestal niet in de eerste plaats uit armoede, maar uit onverschilligheid, geestelijke beperktheid, gebrek aan opvoeding, gebrek aan zelfrespect en gebrek aan kennis.
Jeroen Mirck
-15-  Jeroen Mirck:
@Arnoud: Burger schrijft ook juist in haar column dat zulk onaangepast gedrag haar stoort, niet zozeer de armoede. Dat sommige mensen (ook hier) blijven volhouden dat ze dat laatste zegt, is de gemakzucht die ik noemde, want het is een moedwillige manipulatie van de discussie. Ik ben het trouwens met je eens dat je armoede niet per se aan mensen af kunt zien. Dat is een belangrijke reden dat veel armoede verborgen armoede is.

@JohnN: Prima dat jij mijn stuk minder kunt waarderen, maar je kunt niet voor anderen bepalen dat het hen 'niet aanspreekt'. Ik heb van talloze mensen positieve reacties gehad op mijn stuk, zowel van mensen die het op mijn website lazen als in Het Parool. Zo zie je maar dat meningen sterk uiteen kunnen lopen. Gelukkig maar, want wat zou het anders enorm saai worden in de kroeg, bij het koffiezetapparaat en op dit weblog.
f.bol
-16-  f.bol:
@Arnoud: Je beide reacties op dit onderwerp zijn geheel in de roos!
wk
-17-  wk:
.. mar ze kunnen toch kóekjes eten? (Marie Antoinette)
Suffie
-18-  Suffie:
Bijzonder is dat de schrijfster zelf een andere kant op gaat....

http://www.at5.nl/artikelen/111463/moniq..
Arnoud
-19-  Arnoud:
@Suffie: Ja, het armoededebat is ineens geheel van de agenda afgevoerd. Zo zie je ook maar in wat voor bizarre mediamaatschappij wij leven: wanneer deze mevrouw nooit bij DWDD was verschenen, was haar column in het Boekblad waarschijnlijk volslagen onopgemerkt gebleven. Ze had alles 'op de verkeerde manier van zich afgeschreven'. Als je dat niet op de goede manier kunt doen, moet je misschien helemaal niet schrijven. Laat haar lekker voortgaan met lezen.
PS: ik moet er trouwens niet aan denken dat je als boekhandelaar al die boeken die je verkoopt ook nog eens moet lezen. Lezen is fijn, maar je moet ook onder de mensen komen af en toe. Dan kom je tenminste niet -zoals in haar geval- voor verrassingen te staan.

Reageren?  

Lees vooraf even de regels voor discussies op Amsterdam Centraal door.

Eigen afbeelding bij reacties? Ga naar gravatar.com en meld je aan met het mailadres dat je ook hier voor reacties gebruikt.

(verschijnt niet online, is nodig voor gravatar afbeelding)
(optioneel veld)
Om geautomatiseerde spamreacties te voorkomen, wordt u gevraagd deze simpele vraag te beantwoorden.
Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.