Vaak - bij een wandeling na het eten - loop ik op de Prins Hendrikkade langs het Arcam-gebouw en zie daar, op de kademuur, een monument met namen. Na de jaarlijkse 4 mei herdenking liggen er bloemen. Ik zie het monument elke keer, ik zie er veel namen op staan, maar het betekent verder niets voor me. Totdat ik afgelopen vrijdag het boek ‘Vertel de verhalen’ een uitgave van Stadsdeel Amsterdam-Centrum kocht. Het boek vertelt de verhalen die horen bij de meer dan 60 gedenktekens die in het centrum aan de Tweede Wereldoorlog herinneren. Het boek vertelt dus ook het verhaal wat hoort bij het Monument voor 247 omgekomen medewerkers van KNSM. Het monument eert de zeelieden die niet terugkwamen van zee. Vertelt over schepen die op mijnen liepen. Het monument ziet er verzorgd uit en dat dankt het - lees ik in het boek - aan oud-kapitein J.Marsalis, die het elke week komt schoonmaken met zijn schoffel, bezem, luiwagen en emmertje en die op 4 mei elk jaar een vlaggenstok plaatst en de Kroonvlag van de KNSM hijst, voordat oud-KNSM-ers en familie van de omgekomenen zich verzamelen voor de herdenking.

Dagelijks kom ik langs de Oosterkerk. Nu weet ik dat de gevelsteen op die Oosterkerk een herinnering is aan de twee coasters vol met voedsel die in de hongerwinter van 44/45, door de inwoners van 55 dorpen aan de Fries-Groningse grens bijeengebracht werden. Het zijn meer dan 60 gedenktekens die dankzij het boek meer voor me zijn gaan leven. De plaquette in de Bijenkorf, de Dokwerker en de Februaristaking, de gevelsteen op Bloemgracht 82 waar op 25 april 1945, eind van de oorlog nog drie ondergedoken verzetsstrijders zijn vermoord door de Duitsers, het monument op het Hekelveld voor Annick van Hardeveld, die op 4 mei 1945 door een patrouille van de Wehrmacht werd neergemaaid...

Het boek kost slechts ¤12,50, is mooi uitgegeven en is onder andere verkrijgbaar bij het Voorlichtingsloket van de afdeling Publiekscontacten van het stadsdeel in de binnenstraat van het stadhuis. Toen ik het boek daar kocht, stond er tegelijkertijd met mij een oude vrouw die om hetzelfde boek vroeg. Je zag de dames achter de balie denken ‘Tjonge! Twee tegelijk!.’ De vrouw vroeg of het een mooi cadeau voor vaderdag zou zijn. De dames achter de balie aarzelden, ze kwamen niet verder dan misschien wel. Ik zeg: zeker wel! Koop dit boek, lees het, geef het cadeau! Lees over wat niet vergeten mag worden.